Skip to content Skip to navigation

Antarktika Günlükleri XIV

Dr. Bülent Gözcelioğlu
17/05/2016 - 15:13

Antarktika’da sayıca en çok gördüğümüz deniz memelisi foklardı. Foklar arasında en dikkat çekici türse tahmin edilebileceği gibi leopar fokları (Hydrurga leptonyx) oldu. Leopar fokları Antarktika’daki en yırtıcı canlıdır ve dünya üzerinde sadece Antarktika, Falkland Adaları ve Güney Georgia’da yaşarlar. Karaya çıktığımız Galindez Adası ve çevresinde de leopar fokları yaşıyor. Bir tanesiyle de deniz üzerinde bilimsel çalışma yaparken karşılaştık. En çok uyarıyı da leopar fokları ve onların davranışları üzerine aldık. Suya girmesek bile karada hayli hızlı hareket ettikleri ve karşılaşılırsa onlardan hızlıca uzaklaşmamız gerektiği özellikle ve defalarca vurgulandı.

Leopar fokları adlarını benekli derilerinden ve yırtıcı olmalarından dolayı alırlar. Antarktika’daki bütün foklar gibi penguen, kril vb. küçük hayvanlarla beslenseler de asıl besin kaynaklarını diğer foklar (yengeç yiyen fok, Weddel foku, Antarktika kürklü foku) oluşturur. Yassı kafaları ve uzun ön yüzgeçleri suyun içinde çok hızlı hareket etmelerini sağlar. Kıta çevresinde fokların çoğu büyük koloniler oluşturur. Ancak leopar fokları tek başlarına yaşarlar. Dişi leopar fokları erkeklerden daha iridir ve boyları 3,5 metre kadar olabilir. Ağırlıklarıysa en fazla 600 kg kadar olur. Leopar foklarının dudaklarının uç kısmı yukarı doğru kıvrıktır. Bu durum onlara gülümseyen bir yüz ifadesi katar. Ancak tam bir yırtıcı olmaları nedeniyle insan dâhil diğer canlıların uzak durması gereken hayvanların başında gelirler. Leopar foklarının Antarktika’da araştırma yapan İngiliz deniz biyoloğunu 60-70 metre derine çekerek boğması, insanların bu hayvanlardan neden uzak durması gerektiğinin en büyük örneği olarak verilebilir. Leopar fokları üreme döneminde ses çıkararak şarkı söyleyebilir. Bilim insanları tarafından hidrofonlar aracılığı ile kaydedilen bu sesler, leopar foklarının buzun altında ne kadar zaman geçirdiği ve nerelere daldığı gibi konular hakkında bilgi edinilmesini sağlıyor.

Video: Doç. Dr. İzzet Noyan Yılmaz

İlgili İçerikler

Ekoloji / Çevre Bilim

Bilim Genç olarak aralık ayında objektiflerinizi çevrenizdeki hayvanlara odaklamanızı istiyoruz. Fotoğrafınızı Bilim Genç’te paylaşırken açıklama bölümüne #HayvanDesenleri etiketini eklemeyi unutmayın.

Ekoloji / Çevre Bilim

Bitkiler güneş enerjisini fotosentez süreciyle kimyasal enerjiye dönüştürür. Cambridge Üniversitesinden bir grup araştırmacı güneş enerjisini kullanarak karbondioksit ve sudan sentez gazı üreten yapay bir yaprak mekanizması geliştirdi.

Ekoloji / Çevre Bilim

Arkeologlar, eski yerleşim bölgeleri ve kalıntılar üzerinde çalışmalar yaparak geçmiş dönemde yaşayan insanların hayat tarzları hakkında bilgi toplar. Bir grup arkeolog bu amaçla ABD’nin Philadelphia şehrinde bir nehir kenarında bulunan, 1850’lerden kalma bir konağın önündeki çamur yığınındaki atıkları inceledi.

Ekoloji / Çevre Bilim

Massachusetts Teknoloji Enstitüsünde çalışan Sahag Voskian ve Alan Hatton, havadaki karbondioksiti yakalamak için yeni bir yöntem geliştirdi. Yeni yöntemin en önemli özelliği, havadaki karbondioksit derişimi ne kadar düşük olursa olsun başarılı olması.

Ekoloji / Çevre Bilim

İnsanların toprağı ekip biçmeyi öğrenmeleri, yerleşik hayata geçip gelişmiş uygarlıklar kurmalarına imkân sağladı. Bu devrim niteliğinde bir değişimdi. Sonraki yıllarda insanların beslenme ihtiyacını karşılamak için tarımsal verimin artırılması amacıyla farklı yöntemler geliştirildi.

Ekoloji / Çevre Bilim

Tırmanma; yürüme, koşma ve sıçrama gibi insanların hareketle ilgili en temel becerileri arasında yer alır. Aslında tırmanma becerisini hayatımızın çoğu alanında kullanırız. Örneğin evlerde ayaklı merdivenlere, parklarda demir çubuklara, bahçede ağaçlara veya spor salonlarında halatlara tırmanırız.

Ekoloji / Çevre Bilim

Bilim Genç Fotoğraflar köşesinde eylül ayında objektiflerinizi çevrenizdeki tarihî mekânlara odaklamanızı istemiştik. Bu süreçte #TarihîMekânlar etiketiyle Bilim Genç’te paylaştığınız fotoğraflar Bilim Genç ekibi tarafından değerlendirildi. 

Ekoloji / Çevre Bilim

Bir grup araştırmacının Science’ta yayımladıkları bir makaleye göre, iklim değişikliğiyle savaşmanın en iyi yolu ağaç dikmek olabilir. Çünkü ağaçlar fotosentez sırasında atmosferdeki karbondioksiti tüketirken oksijen ve besin üretiyor. 

Ekoloji / Çevre Bilim

İspanya Castilla-La Mancha Üniversitesinden bir grup araştırmacı iklim değişikliğine bağlı olarak dünyanın ortalama sıcaklığı arttıkça İber Yarımadası’ndaki ağaç eşek arılarının vücut ve kanat büyüklüklerinin azaldığı belirlendi.

Ekoloji / Çevre Bilim

Otuzun üzerinde mikrobiyolog yakın zamanlarda Nature Reviews Microbiology’de bir makale yayımladı. Bilim insanları, küresel iklim değişikliği ile ilgili çalışmalarda mikroorganizmaların dikkate alınmamasının büyük bir hata olduğunu söylüyor.