Skip to content Skip to navigation

Arılar Sıfırı Kavrayabiliyor

Dr. Mahir E. Ocak
27/06/2018 - 12:00

Yayın hakkı: RMIT University

Sıfır, anlaşılması zor bir matematiksel kavramdır. Eski toplumlarda sıfır kavramının olduğuna dair bir bulgu yok. Bugün bir çocuğun sıfırı öğrenmesiyse birkaç yıl sürer. Geçmişte sıfırı kavrayacak düzeyde zekâya sadece insanların sahip olduğu düşünülürdü. Ancak bilimsel çalışmalar maymunların ve kuşların da sıfırı kavrayabildiğini gösterdi. Yakın zamanlarda bir grup Avusturalyalı ve Fransız araştırmacının Science’ta yayımladığı bir makale, arıların da bu soyut matematiksel kavramı anlayabilen canlılar arasında yer aldığını gösteriyor.

Araştırmacılar ilk olarak arıları az sayıda nesneleri seçecek şekilde eğitmişler. Arılara iki ayrı resim gösteriliyor ve az sayıda nesne içeren resimleri seçmeleri durumunda şekerli suyla ödüllendiriliyorlar. Örneğin resimlerin birinde iki, diğerinde dört nesne varsa arının şekerli suyu alabilmesi için iki nesne olan resmi seçmesi gerekiyor. Araştırmacılar arılara gösterilen iki resmin birinin tamamen boş olması, diğerininse bir ya da daha fazla nesne içermesi durumunda arıların boş resmi seçtiğini gözlemlemişler. Bu durum arıların sıfırı kavrayabildiğini ve sıfırın diğer sayılardan daha küçük olduğunu anlayabildiğini gösteriyor.

İnsanların beyninde 80 milyarın üzerinde nöron (sinir hücresi) vardır. Arıların beyinlerindeki nöronların sayısıysa sadece 1 milyon civarındadır. Bu kadar küçük beyinlere sahip olmalarına rağmen arıların soyut matematiksel bir kavramı anlayabilmesi şaşırtıcı bulunuyor. Eğer sayıları kavramak için büyük beyinler gerekmiyorsa pek çok başka hayvan türünün daha bu yetiye sahip olması kuvvetle muhtemel.

İlgili İçerikler

Biyoloji

Yeryüzündeki en ağır organizma olan Titreyen Dev’in küçülmeye başladığı1990’lı yılların sonlarında fark edilmişti. Paul Rogers ve arkadaşları Titreyen Dev’in küçülmesinin sebeplerini belirlemek için bir çalışma yürüttü.

Biyoloji

2015 yılında Darıca Hayvanat Bahçesi’ne daha önce Türkiye’deki herhangi bir hayvanat bahçesinde karşılaşmadığımız bir hayvan geldi. Bu canlının adı tembel hayvan. Peki, tembel hayvanların neden bu şekilde isimlendirildiğini bilmek ister misiniz?

Biyoloji

İnsanlar dışında başka canlılar da belirli ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla yapılar inşa ediyor. Bu yazıda size tasarım ve mühendislik alanında “uzman” bazı hayvanları tanıtmaya çalışacağız.

Biyoloji

Bir gün yolda yürürken düştünüz. Pantolonunuz yırtıldı, dizinizde ve ellerinizde yaralar oluştu. Pantolonu yama yaparak kullanılabilir hale getirdiniz. Peki ya diziniz ve elleriniz?

Biyoloji

Alışverişlerde vaktimizin çoğu gıda reyonlarında hangi ürünün daha sağlıklı olduğuna karar vermekle geçiyor. Kimi zaman doğru kararlar veriyor kimi zamansa “Acaba gerçekten ne yiyoruz?” sorusuyla eve dönüyoruz.

Biyoloji

Günümüzde olduğu gibi geçmiş yıllarda da genç bilim insanları önemli çalışmalara imza atıyordu. Hatta genç yaşlarda önemli çalışmalarda yer alarak en saygın bilim ödüllerinden biri olan Nobel Ödülü’nü kazanan bilim insanları da var.

Biyoloji

ABD’deki Lawrence Berkeley Ulusal Laboratuvarı’nda çalışan bir grup araştırmacı DNA dizileri üretmek için yeni bir yöntem geliştirdi. Dr. Sebastian Parluk, Dr. Daniel Arlow ve arkadaşlarının Prof. Dr. Jay Keasling önderliğinde yaptıkları araştırmanın sonuçları Nature Biotechnology’de yayımlandı.

Biyoloji

Günlük hayatta birçok nesne veya duruma karşı korku duyabiliriz. Sinir sistemi, korku yaratan uyaranlara karşı organizmayı harekete geçirdiğinden yaşamın devamı için hayli önemlidir.

Biyoloji

Pek çok hayvan türü doğada sürüler ve kümeler oluşturuyor ve kolektif davranışlar sergiliyorlar. Hayvanların sürüler ve kümeler oluşturarak kolektif davranışlar göstermesini sağlayan, türden bağımsız genelgeçer yasalar olabilir mi?

Biyoloji

Keçiler dik yamaçlara tırmanma konusunda uzman canlılardır. En yetkin dağcılar bile kaya tırmanışı sırasında ip, kaya çivisi, çekiç, emniyet kemeri gibi güvenlik ekipmanlarına ihtiyaç duyar. Dağ keçileri ise 60 derece eğimli arazilere bile tırmanabilir.