Skip to content Skip to navigation

Bilinen En Büyük Mersenne Asalı Keşfedildi

Dr. Mahir E. Ocak
30/01/2018 - 13:44

Asal sayılar kendisinden ve 1’den başka böleni olmayan sayma sayılarıdır. Örneğin 2, 7, 11, 23 gibi. Mersenne asalları olarak adlandırılan sayılarsa 2n-1 biçiminde yazılabilen asal sayılardır. Herhangi bir n değeri bir Mersenne asalı vermez. Örneğin n=2 durumunda elde edilen 22-1=3 sayısı bir asal sayı iken n=4 durumunda elde edilen 24-1=15 sayısı asal değildir. Asal sayı veren en küçük n değerleri 2, 3, 5, 7, 13, 17, 19 ve 31, bu değerlere karşılık gelen asal sayılarsa 3, 7, 31, 127, 8191, 131.071, 524.287 ve 2.147.483.647’dir. n değeri büyüdükçe sayıların değeri de büyüdüğü için Mersenne asalları keşfetmek çok zordur.

Yakın zamanlarda yeni bir Mersenne asalı keşfedildi. n=77.232.917 değerine karşılık gelen ve 23.249.425 rakamla ifade edilen sayı, bilinen Mersenne asallarının 50.’si ve en büyüğü olma özelliğini taşıyor.

Yapılan keşif çok sayıda kişinin ortak çabasının ürünü. Kısaca GIMPS olarak adlandırılan ve 1996 yılında başlayan bir proje kapsamında çok sayıda gönüllü yeni Mersenne asalları keşfetmeye çalışıyor. Projede yer almak isteyenler, Mersenne asalları keşfetmek için geliştirilmiş bir yazılımı www.mersenne.org/download/ adresinden ücretsiz olarak bilgisayarlarına indirebiliyorlar. Program yardımıyla yeni asal sayı keşfedenlere bir miktar ödül de veriliyor. Yakın zamanlarda keşfedilen Mersenne asalını, yaklaşık 14 yıldır projede yer alan Jonathan Pace isimli, 51 yaşında bir elektrik mühendisi bulmuş.

İlgili İçerikler

Matematik

TÜBİTAK Türkiye Sanayi Sevk ve İdare Enstitüsü (TÜSSİDE) bu yıl ilk defa lise öğrencilerine yönelik matematik bilim kampı düzenliyor. Matematik Bilim Kampı 2018’e katılmak isteyenler için son başvuru tarihi 3 Ağustos 2018.

Matematik

Keloğlan tahtaya bir tam sayı yazıyor. Daha sonra yedi cücenin her biri, kendisinden önce yazılmış sayılardan küçük olmayacak şekilde tahtaya birer sayı yazıyor. Tahtaya yazılmış ilk yedi sayının...

Matematik

Ayın Matematik Sorusu köşesinde Haziran 2018 sorusunu doğru çözenler belli oldu.

Matematik

1, 2, ... , 101 sayıları bir çemberin etrafına rastgele diziliyor. Saat yönündeki komşusuyla bölünebilen sayılara “mutlu sayı” diyelim. Bir dizilişte en fazla kaç “mutlu sayı” bulunabilir?

Matematik

Ayın Matematik Sorusu köşesinde Mayıs 2018 sorusunu doğru çözenler belli oldu. Doğru çözümü gönderme zamanına göre sıralanmış ilk 10 okurumuz Bilim Genç'ten kitap hediyesi kazandı.

Matematik

Ayın Matematik Sorusu köşesinde Nisan 2018 sorusunu doğru çözenler belli oldu.

Matematik

10x10’luk satranç tahtasının birim karelerinden bazılarına birer taş yerleştirilmiştir. Her köşegen üzerinde en fazla üç taş bulunabiliyorsa, satranç tahtasının üzerinde en fazla kaç taş olabilir?

Matematik

Her biri 2x2 birim karelik birkaç karton parçası, 13x13 birim karelik bir satranç tahtasının üzerine, karton parçalarının her biri satranç tahtasının...

Matematik

Ayın Matematik Sorusu köşesinde Mart 2018 sorusunu doğru çözenler belli oldu.

Matematik

Matematikçilere verilen en saygın ödüllerden biri olan Abel Ödülü’ne bu yıl, geniş bir yelpazede önemli uygulamaları olan şaşırtıcı bağlantılar keşfetmesinden ötürü Kanadalı matematikçi Robert Langlands layık görüldü.