Skip to content Skip to navigation

Eylül Ayında Gökyüzü

Dr. Tuba Sarıgül
01/09/2016 - 17:21

1 Eylül’de gerçekleşecek halkalı Güneş tutulması sırasında Ay’ın gölgesi Afrika’nın güneyinden geçeceği için tutulma ancak Gabon, Kongo Cumhuriyeti, Demokratik Kongo Cumhuriyeti, Tanzanya, Mozambik ve Madagaskar’ın bulunduğu bu hat boyunca gözlemlenebilecek ve Türkiye’den izlenemeyecek.

Halkalı Güneş tutulmasında Güneş, Ay ve Dünya aynı hizada bulunur. Bu sırada Ay ile Dünya arasındaki mesafe fazlaysa Ay gökyüzünde diğer zamanlara göre daha küçük görünür. Bundan dolayı, Ay yuvarlağı Güneş’i tam olarak kapatamaz ve Güneş ‘in Ay’ın karanlık diski tarafından örtülemeyen kısmı parlak bir halka gibi görünür.

2012 yılında New Mexico’da meydana gelen halkalı Güneş tutulması

Ay’ın Evreleri

Eylül aynı zamanda Neptün gözlemi için de hayli uygun bir ay. 2 Eylül’de Neptün karşı konumda bulunacak. Diğer bir deyişle Neptün, Dünya ve Güneş aynı hizada iken Dünya, Neptün ile Güneş’in arasında olacak. Bu durumda Neptün Dünya’ya en yakın konumda bulunacak. Neptün’ü gökyüzünde Kova Takımyıldızı’nın yakınlarında bulabilir ve gece boyunca basit bir teleskop ya da dürbün yardımıyla gözlemleyebilirsiniz.

6 Eylül’de Ay, Dünya’ya en uzak konumda olacak. Bu tarihte iki gökcismi arasındaki mesafe ise yaklaşık 405.100 kilometre olacak.

8 Eylül’de, Ay ve Satürn gökyüzünde birbirine yakın görünecek.

13 Eylül’de Merkür alt kavuşumda olacak yani Güneş, Merkür ve Dünya aynı hat üzerindeyken Merkür, Güneş ile Dünya’nın arasında bulunacak.

16 Eylül’de ise farklı bir tür Ay tutulmasına tanık olmak mümkün. Yarı gölgeli Ay tutulması olarak isimlendirilen bu durumda, Güneş, Dünya ve Ay aynı hizada bulunur ve Ay, Dünya’nın arkasında oluşan yarı aydınlık bölge ile aydınlık bölge arasında hareket eder. Bu fark etmesi hayli zor bir gökyüzü olayıdır.

Ay’ın eylül süresince Dünya’ya en yakın olduğu tarih olan 18 Eylül’de, bu iki gökcismi arasındaki mesafe yaklaşık 361.900 kilometre olacak.

22 Eylül, sonbahar ılımı yani gece ve gündüz sürelerinin eşit olduğu tarih.

26 Eylül’de Jüpiter, Güneş ve Dünya aynı doğrultuda bulunacak ve Jüpiter birkaç hafta boyunca gökyüzünde gözlemlenemeyecek.

28 Eylül’de Merkür en büyük batı uzanımında olacak. Bu tarihte Merkür gökyüzünde Güneş’e en uzak konumda görünecek.

İlgili İçerikler

Gökbilim ve Uzay

Satürn hiç de fotoğrafta görüldüğü gibi sakin bir yer değil. Güneş Sistemi’nin bilinen en fazla uyduya sahip gezegeni olan Satürn’ün atmosferinde devasa fırtınalar gerçekleşiyor.

Gökbilim ve Uzay

Kasım ayında nadir gerçekleşen bir gök olayına tanık olabilirsiniz. Merkür, 11 Kasım’da Güneş’in önünden geçiyor. Ancak unutmayın! Geçişi ister çıplak gözle, ister dürbünle, ister teleskopla gözlemleyin, mutlaka uygun bir güneş filtresi kullanmaya dikkat edin. Çünkü Güneş’e doğrudan bakmak gözünüzde kalıcı hasarlara neden olabilir.

Gökbilim ve Uzay

Hawaii’deki Mauna Kea Dağı’ndaki Subaru Teleskobu’yla yapılan gözemler sonucunda Satürn’ün 20 yeni uydusu keşfedildi. Böylece Satürn’ün bilinen uydularının sayısı 82’ye çıktı.

Gökbilim ve Uzay

Mars, 2 Eylül’de yörünge hareketi sırasında Güneş’in arkasından geçmişti. Bu süreçte Güneş ile aralarındaki açısal mesafe küçük olduğundan Mars’ı Güneş’in parlaklığı nedeniyle birkaç hafta boyunca gözlemlemek mümkün olmadı. Mars ekim ayının ortasından itibaren doğu ufkunun üzerinde tekrar ortaya çıkıyor.

Gökbilim ve Uzay

Trigonometri lisede matematik dersinde karşılaştığınız ve belki de anlamakta zorlandığınız konulardan biri. Dik üçgenlerin iç açıları ve kenar uzunlukları arasındaki bağlantılarla ilgili matematiğin bu dalı size soyut gelebilir. Geçmişte insanlar denizcilikte, haritacılıkta ve astronomi yani gökbilimde karşılaştıkları problemleri çözmek için trigonometriden faydalandı. 

Gökbilim ve Uzay

İlk kez geçtiğimiz yıl düzenlenen TEKNOFEST İstanbul Havacılık, Uzay ve Teknoloji Festivali, 17-22 Eylül tarihleri arasında Atatürk Havalimanı’nda gerçekleştirildi. Bu yıl 1.720.000 kişinin katıldığı etkinlik dünyanın en büyük havacılık, uzay ve teknoloji festivali oldu.

Gökbilim ve Uzay

NASA Space Apps Challenge’ın (NASA Uluslararası Uzay Uygulamaları Yarışması) Türkiye ayağı bu yıl Ankara, Elazığ ve Şanlıurfa’da düzenleniyor. Ankara’daki organizasyona 19-20 Ekim tarihlerinde ODTÜ Genç Girişimciler Topluluğu ev sahipliği yapıyor.

Gökbilim ve Uzay

Geçmişten günümüze birçok araç uçsuz bucaksız evreni keşfetmek için uzaya gönderildi. Bu araçlar Merkür, Venüs, Mars, Neptün, Satürn, Plüton ve Ay hakkında veriler topladı ve bugün de toplamaya devam ediyor. 

Gökbilim ve Uzay

Satürn ve ilkdördün evresindeki Ay 8 Eylül’de gökyüzünde birlikte görülebilir. 20 Eylül’de ise Ay ve Boğa Takımyıldızı’nın en parlak yıldızı Aldebaran yakın görünümde. Her iki gökcismini gece yarısına yakın saatlerde batı ufkunun üzerinde görebilirsiniz. 23 Eylül sonbahar ılımı yani gece ve gündüz sürelerinin eşit olduğu tarih.

Gökbilim ve Uzay

Maden cevherlerinden metalleri özütlemek için mikroorganizmalardan yararlanılan yöntemler biyomadencilik olarak adlandırılır. Biyomadenciliğin yeryüzündeki tarihi 1950’lere kadar gider. Günümüzde bazı araştırmacılar Uluslararası Uzay İstasyonu’nda (ISS) uzayda biyomadencilikle ilgili çalışmalar yapıyor.