Skip to content Skip to navigation

Eylül Ayında Gökyüzünde Neler Görebilirsiniz?

03/09/2019 - 16:57

Yaz mevsiminin gökyüzündeki en önemli işaretlerinden biri Yaz Üçgeni. Kartal Takımyıldızı’nın en parlak yıldızı Altair, Kuğu Takımyıldızı’nın en parlak yıldızı Deneb ve Lir Takımyıldızı’nın en parlak yıldızı Vega’dan oluşan Yaz Üçgeni eylül ayının gelmesiyle gökyüzünün batısında ortaya çıkmaya başladı. Yaz Üçgeni’nin gökyüzünde görülebildiği eylül ayında başka bir derin uzay cismini daha gözlemleyebilirsiniz. Brocchi’nin Kümesi olarak da bilinen Collinder 399 şeklinden dolayı (yan yana düz bir şekilde sıralanan altı yıldız ve üzerindeki kanca şeklindeki dört yıldız) “elbise askısı” olarak da isimlendiriliyor.

Işık kirliliğinden uzak yerlerde çıplak gözle fark edilebilen Collinder 399 ilk kez 964’te İranlı gökbilimci el-Sufi tarafından tanımlandı. Bu nedenle Sufi’nin Kümesi olarak da biliniyor.

 

Gaz Devleri Eylül Ayında Akşam Gökyüzünün Hâkimi

Güneş Sistemi’nin kayaç gezegenlerini eylül ayı boyunca gökyüzünde gözlemlemek neredeyse mümkün değil. Venüs 14 Ağustos’ta Güneş’in arkasından geçmişti. Eylül ayının ilk yarısında gözlemlemek mümkün olmasa da ayın sonuna doğru Venüs Güneş’in batışından sonra batı ufkunun üzerinde ortaya çıkıyor. Ancak ufkun üzerinden çok yükselmediği ve Güneş’ten kısa süre sonra battığı için gözlemlenmesi hayli zor. Mars ve Merkür ise eylül ayında Güneş’in arkasından geçiyor. Güneş’in parlaklığı nedeniyle Mars’ı ay boyunca gözlemlemek mümkün değil. Ancak Merkür ayın son günlerinde iyi gözlem koşullarında gün batımından sonra batı ufkunun üzerinde görülebilir.

Güneş Sistemi’nin gaz devleri Jüpiter ve Satürn yaz ayları boyunca gökyüzü gözlemcilerine etkileyici görüntüler sunmuştu. Eylül ayında Güneş’in batışından sonra güney ufkunun üzerinde ortaya çıkan Jüpiter ve Satürn’ün gözlem süresi kısalmaya devam ediyor. Her iki gezegen eylül ayının sonunda gece yarısından önce batıyor. Eylül ayı boyunca Satürn’den yaklaşık iki saat sonra batan Jüpiter, Akrep Takımyıldızı’nın en parlak yıldızı Antares’ten yavaş yavaş uzaklaşıyor. Jüpiter, Yılancı Takımyıldızı’nda bulunabilir.

Satürn ve ilkdördün evresindeki Ay 8 Eylül’de gökyüzünde birlikte görülebilir. 20 Eylül’de ise Ay ve Boğa Takımyıldızı’nın en parlak yıldızı Aldebaran yakın görünümde. Her iki gökcismini gece yarısına yakın saatlerde batı ufkunun üzerinde görebilirsiniz.

23 Eylül sonbahar ılımı yani gece ve gündüz sürelerinin eşit olduğu tarih.

Kaynaklar:

İlgili İçerikler

Gökbilim ve Uzay

Maden cevherlerinden metalleri özütlemek için mikroorganizmalardan yararlanılan yöntemler biyomadencilik olarak adlandırılır. Biyomadenciliğin yeryüzündeki tarihi 1950’lere kadar gider. Günümüzde bazı araştırmacılar Uluslararası Uzay İstasyonu’nda (ISS) uzayda biyomadencilikle ilgili çalışmalar yapıyor.

Gökbilim ve Uzay

Türkiye’de tasarlanıp üretilen ilk yer gözlem uydusu olan RASAT, sekiz yıldır Dünya’nın çevresindeki yörüngesinde dolanarak görüntü almaya devam ediyor. TÜBİTAK Uzay Teknolojileri Araştırma Enstitüsü (TÜBİTAK UZAY) mühendisleri tarafından tasarlanıp büyük ölçüde ülkemizde üretilen RASAT, 17 Ağustos 2011’de Rusya’daki Yasny Fırlatma Üssü’nden uzaya fırlatılmıştı.

Gökbilim ve Uzay

Gezegenler yıldızların, uydular da gezegenlerin etrafında dolanır. Peki büyük uyduların küçük uydulara sahip olması da mümkün müdür? Eğer bu tür “altuydular” sadece etrafında dolandıkları uydunun kütleçekimi etkisinde hareket etseydi cevap kesinlikle evet olurdu. 

Gökbilim ve Uzay

Merkür, ağustos ayında, yıl içinde gün doğumundan önce gözlemlendiği zamanlar arasında en parlak görünümde. Jüpiter ve Satürn ise Güneş’in batışından sonra gökyüzünde görülebilir.

Gökbilim ve Uzay

Teknoloji mağazalarından bile kolayca satın alınabilen küçük boyuttaki döner kanatlı İHA’ların devasa yolcu uçaklarına büyük hasarlar vererek uçuş güvenliğini tehlikeye atabileceğini biliyor muydunuz?

Gökbilim ve Uzay

Konya Bilim Merkezi tarafından ilki 2018’de düzenlenen Astrofest gökyüzü gözlem etkinliği bu yıl 12-14 Temmuz tarihleri arasında Kapadokya’da gerçekleştirildi. “Herkese biraz gökyüzü!” sloganı ile düzenlenen etkinliğe gençler aileleriyle birlikte katıldı.

Gökbilim ve Uzay

20 yıldır Dünya’nın çevresindeki yörüngesinde dolanan Uluslararası Uzay İstasyonu (ISS) geçmişten günümüze birçok araştırmacı astronota ev sahipliği yapıyor. Çoğunlukla altı ay süren görevleri boyunca Dünya’dan uzakta kalan astronotlar, su ve hava gibi temel ihtiyaçlarını karşılamak için ISS’nin özel sistemlerinden yararlanıyor.

Gökbilim ve Uzay

Şili’deki ALMA teleskoplarıyla gözlemler yapan bir grup gökbilimci, Dünya’ya yaklaşık 1500 ışık yılı mesafedeki genç bir yıldızın etrafında tuz molekülleri tespit etti. Dr. A. Ginsburg ve arkadaşları tarafından yapılan araştırmanın sonuçları Astrophysical Journal’da yayımlandı.

Gökbilim ve Uzay

Ay, Güneş’ten sonra gökyüzündeki en parlak ikinci gökcismi. Ay gökyüzü gözlemcilerine çıplak gözle gerçekleştirebilecekleri birçok gözlem imkânı sunuyor. Örneğin her gece gökyüzünde Ay’ı farklı bir şekilde görürüz. Çünkü Dünya etrafındaki yörünge hareketi sırasında Ay’ın Güneş’e göre konumu sürekli değişir.

Gökbilim ve Uzay

“Şu an saat kaç?” sorusuna saatimize hemen cevap verebiliriz. Geçmişteyse zamanı ölçmek hiç de kolay değildi. Usturlap adı verilen alet, Güneş ve yıldız gibi gökcisimlerinin gökyüzündeki konumuna göre zamanı ölçmeyi sağlıyordu.