Skip to content Skip to navigation

Eylül Ayında Gökyüzünde Neler Oluyor?

Dr. Tuba Sarıgül
01/09/2018 - 06:00

Ay ve Boğa Takımyıldızı’nın en parlak yıldızı Aldebaran 2 Eylül’ü 3 Eylül’e bağlayan gece birbirine çok yakın görünecek. Sondördün evresindeki Ay ile kırmızı dev Aldebaran’ı Güneş’in doğuşundan yaklaşık iki saat önce birlikte gözlemleyebilirsiniz.

 

Ay, Dünya etrafındaki yörünge hareketi sırasında 8 Eylül’de Dünya’ya en yakın, 20 Eylül’de ise Dünya’ya en uzak konumda olacak. Bu konumlardayken Ay ve Dünya arasındaki mesafe sırasıyla 361.350 km ve 404.880 km.

Eylül Ayında Gezegenler

Merkür eylül ayının ilk haftasında gün doğumundan önce doğu ufkunun üzerinde gözlemlenebilir. İlerleyen günlerde Güneş’in arkasına doğru hareket eden gezegeni Güneş’in parlaklığı nedeniyle gözlemlemek mümkün değil. Merkür 21 Eylül’de üst kavuşum noktasında olacak.

Venüs gün batımından sonra güney-batı ufkunun üzerinde çok parlak bir şekilde bir akşam yıldızı görülebilir. Ayın ilerleyen günlerinde Venüs’ün parlaklığı artsa da gözlem süresi kısalıyor.

17 Ağustos’ta en büyük doğu uzanımı konumundan ayrılan Venüs Dünya’ya yaklaşmaya devam ediyor. Bu süreçte Venüs’ün parlaklığı ve görünür büyüklüğü artıyor. Venüs 26 Ekim’de alt kavuşum noktasına ulaşacak yani yörünge hareketi sırasında Güneş ile Dünya’nın arasından geçecek. Bu süreçte Venüs birkaç hafta boyunca gözlemlenemeyecek.

 

Venüs’ün Evreleri

Gökyüzünde en parlak görünen gökcisimlerinden biri olan Venüs'ün Ay’a benzer şekilde evreleri gözlemlenebilir.

ESO Avrupa Güney Gözlemevi

Venüs üst kavuşum noktasındayken yani Güneş’in arkasından geçerken “tam aydınlık” evrededir. Ancak bu konumdayken Güneş’le aralarındaki açısal mesafe çok küçük olduğundan Güneş’in parlaklığı nedeniyle gözlemlenemez. Venüs Güneş'ten açısal olarak ayrılmaya başladıkça gökyüzünde tekrar ortaya çıkar. Güneş’le aralarındaki açısal mesafe arttıkça gezegen diskinin aydınlık görünen kısmı büyür ve en büyük doğu uzanımı konumundayken maksimuma ulaşır. Venüs bu konumdan ayrılıp alt kavuşum noktasına doğru yaklaştıkça Dünya ile aralarındaki mesafe azaldığından görünür büyüklüğü ve parlaklığı artar. Gezegen diskinin aydınlık kısmı ise daralarak ince bir yay şeklinde görülmeye başlar.

Eylül ayı boyunca parlaklığı artan ancak görünen kısmı daralan Venüs’ün evrelerini bir teleskop yardımıyla takip edebilirsiniz.

Venüs 2 Eylül’de Başak Takımyıldızı’nın en parlak yıldızı Spika ile yakın görünümde. Spika’yı Venüs’ün kuzeybatısında bulabilirsiniz.

Mars eylül ayı boyunca Güneş’in batışından gece yarısına kadar gökyüzünde olacak. Güneş’in batışından sonra güneydoğu ufkunun üzerinde ortaya çıkacak Kızıl Gezegen gece yarısından kısa süre sonra güneybatı ufkundan batacak. Bir süredir gökyüzündeki en parlak gökcisimlerinden biri olan Mars’ın parlaklığı gün geçtikçe azalıyor ve gezegen daha erken batıyor.

Eylül ayının ilk haftasında Güneş’in batışından sonra Mars, Satürn ve Jüpiter güney-güneybatı ufkunun üzerinde birlikte gözlemlenebilir.

Jüpiter eylül ayında gün batımından sonra güneybatı ufkunun üzerinde Venüs’le birlikte ortaya çıkıyor ve Güneş’ten iki saat sonra batıyor. Terazi Takımyıldızı’ndaki Jüpiter ve Ay 14 Eylül’de birbirine yakın görünecek.

Satürn eylül ayında gün batımından gece yarısına kadar gökyüzünde. Satürn 17 Eylül’de Ay ile yakın görünümde. Yay Takımyıldızı’ndaki Satürn’ü ve Ay’ı Güneş’in batışından sonra güney-batı ufkunun yaklaşık 25 derece üzerinde görebilirsiniz.

23 Eylül, sonbahar ılımı yani gece ve gündüz süreleri eşit olduğu tarih.

1 Eylül saat 23.00, 15 Eylül saat 22.00 ve 30 Eylül saat 21.00’de gökyüzünün genel görünümü

 

Kaynaklar:

İlgili İçerikler

Gökbilim ve Uzay

Bilimsel çalışmalar Merkür’ün katı bir iç çekirdeğe sahip olduğunu gösteriyor.

Gökbilim ve Uzay

Güneş Sistemi’nin en büyük gezegeni Jüpiter, üzerindeki renkli şeritler ve Büyük Kırmızı Leke ile gökyüzü gözlemcilerine hayli ilginç görüntüler sunar. Jüpiter’in atmosferindeki, ekvatora paralel açık ve koyu renklerdeki şeritlerin renginin atmosferdeki gazların türü ve sıcaklığı ile ilişkili olduğu düşünülüyor.

Gökbilim ve Uzay

Günlük hayatta karşılaştığımız pek çok soruna çözümler sunan üç boyutlu yazıcı teknolojisi artık dünya dışında yaşam alanları oluşturma araştırmalarını kolaylaştıracak adımlar atılmasına yardımcı oluyor.

Gökbilim ve Uzay

Her yıl mayıs ayının ilk günlerinde Eta Kova göktaşı yağmuru en yüksek etkinliğe ulaşır. Bu yıl 6 Mayıs’ta sabaha karşı en yüksek etkinliğe ulaşacak Eta Kova göktaşı yağmuru sırasında gökyüzünde saatte 60 göktaşı görülebilir.

Gökbilim ve Uzay

Bahçenizde, binaların çatılarında, sokakta hatta saçlarınızın arasında bile meteor parçaları olabileceğini biliyor muydunuz? Mikrometeorit adı verilen bu parçacıklar hemen hemen her yerdeler. Peki, nereden geliyor bu mikrometeoritler? Yapılarında ne var? Onları nasıl inceleyebiliriz?

Gökbilim ve Uzay

Uzayda, 4,6 milyar yıl önce Güneş Sistemi’nin içinde oluştuğu toz ve gaz bulutundan kalma kayaç ve metal parçaları bulunur.

Gökbilim ve Uzay

Güneş benzeri yıldızlar, yakıtlarını tükettiklerinde patlayarak dış kabuklarını atar ve yıldızın etrafı gezegenimsi bulutsu adı verilen toz ve gaz bulutuyla çevrelenir. Geriye ise "beyaz cüce" olarak adlandırılan çekirdekleri kalır.

Gökbilim ve Uzay

1610 yılında Galileo Galilei’nin Johannes Kepler'e gönderdiği mesaj tam olarak bu yazının başlığındaki gibiydi: “smaismrmilmepoetaleumibunenugttau

Gökbilim ve Uzay

İki yüzün üzerinde araştırmacının yer aldığı uluslararası bir araştırma grubu, ilk kez bir karadeliği doğrudan görüntülemeyi başardı. Karadelik, Dünya’ya yaklaşık 55 milyon ışık yılı uzaklıktaki Messier 87 ya da kısaca M87 olarak adlandırılan bir gökadanın merkezinde yer alıyor.

Gökbilim ve Uzay

ABD Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi (NASA) tarafından gezegenin iç yapısını incelemek amacıyla Mars’a gönderilen InSight (Interior Exploration using Seismic Investigations, Geodesy and Heat Transport) uzay aracı 26 Kasım 2018’de gezegenin yüzeyine inmişti.