Skip to content Skip to navigation

Üç Boyutlu Cisimler ile Sabun Baloncuğu Yapımı

Havva Kırgız - Konya Bilim Merkezi
22/03/2017 - 13:00

Bilmekte fayda var!

Sabun baloncuğu ile oynamak birçoğumuz için hayli eğlencelidir; iki ya da üç boyutlu bir cismi sabunlu suyun içerisine daldırıp çıkardıktan sonra üflersek baloncukların uçuşunu seyredebiliriz.

Bilim insanları da yüzyıllardır sabun baloncukları ile deneyler yapıyor, matematik kuramları geliştiriyor, elde ettikleri kuramsal bilgileri günlük hayata aktarıyorlar. Peki, neden sabun baloncukları bu kadar ilgi çekiyor? Hücreler ve yağmur damlaları sabun baloncukları gibi küresel yüzeye sahiptir. Sabun baloncuklarını paralel iki düzlem arasında tutarsanız altıgen prizma şeklini alır, tıpkı bir bal peteği gibi!

Nelere ihtiyacımız var?

  • 3 adet pipet
  • 3 adet şönil
  • Sıvı bulaşık sabunu
  • Deiyonize su (saf su)
  • Gliserin
  • Büyük bir kap (sabunlu su karışımı için)
  • Makas

 

Ne yapıyoruz?

Her bir pipeti ikiye böldükten sonra tekrar ikiye bölelim. Böylece her bir pipetten eşit uzunlukta dört farklı pipet parçası elde etmiş olacağız.

Daha sonra şönili bu pipet parçalarının içinden geçirelim.

Pipet parçalarından kare oluşturalım. Şönilin uzunluğu yeterli olmazsa ucuna ekleme yapabilirsiniz.

Şönilin ucuna üç pipet parçası daha takalım ve ikinci bir kare daha oluşturalım.

Şönilin ucuna iki pipet parçası daha takalım ve küpün üçüncü yüzünü oluşturalım.

Şönile iki pipet parçası daha ekleyip küpün dördüncü yüzünü oluşturalım.

Son olarak şönile bir pipet parçası daha takalım ve küpü tamamlayalım.

Biz pipet parçalarından aynı şekilde üçgen prizma oluşturduk. Siz de bu yöntemi kullanarak farklı geometrik şekiller oluşturabilirsiniz.

Deiyonize su (yoksa normal su da kullanılabilir), gliserin ve sıvı bulaşık sabununu karıştıralım. Küp ve üçgen prizma şeklindeki üç boyutlu cisimleri sabunlu suya batıralım ve baloncuk oluşturalım.

Ne oldu?

Etkinliğimizde küp ve üçgen prizma oluşturarak, farklı üç boyutlu cisimlerde oluşan sabun baloncuğu geometrisini görmüş olduk.

Sabun baloncukları belirli bir hacimde en az yüzey alanına sahip şekillerdir. Bu nedenle sabun baloncuklarından oluşan alanlara "minimal yüzeyler" denir.

 

Minimal yüzeylerin günlük hayatta uygulamalarını görmek de mümkün. Örneğin ünlü mimar Frei Otto’nun Alman Büyük Çadırı EXPO’67 bir minimal yüzey uygulamasıdır.

İlgili İçerikler

Matematik

Sayılar kuramı ile ilgili en önemli uluslararası organizasyonlarından biri olan Aritmetik Günleri (Journées Arithmétiques) bu yıl 1-5 Temmuz arasında İstanbul Üniversitesinin ev sahipliğinde düzenleniyor. İki yılda bir düzenlenen etkinliğe her seferinde bir Avrupa ülkesi ev sahipliği yapıyor.

Matematik

Keloğlan ağırlıkları 1, 2, 3, .... , 100 gram olan yüz altın sikkeyi sırayla mağaradaki bir deliğe atıyor. Keloğlan bu işlemi, ilk atılan sikke dışındaki her sikke kendisinden bir önce atılmış...

Matematik

Ayın Matematik Sorusu köşesinde Haziran 2019 sorusunu doğru çözenler belli oldu. Doğru çözümü gönderme zamanına göre sıralanmış ilk 10 okurumuz Bilim Genç'ten kitap hediyesi kazandı.

Matematik

1! ∙ 2! ∙ 3! ... 999! ∙ 1000! sayısı, k = 1, 2, … , 1000 olmak üzere, k! sayılarının çarpımlarıyla elde edilmiştir. Bu 1000 çarpandan gerekirse en az kaçını silerek kalan çarpımın bir tam kare olmasını sağlayabiliriz?

Matematik

Ayın Matematik Sorusu köşesinde Mayıs 2019 sorusunu doğru çözenler belli oldu. Doğru çözümü gönderme zamanına göre sıralanmış ilk 10 okurumuz Bilim Genç'ten kitap hediyesi kazandı.

Matematik

Matematik alanının Nobel Ödülü olarak kabul edilen Abel Ödülü’nün 2019 yılındaki sahibi ABD Texas Üniversitesi onursal profesörü Karen Keskulla Uhlenbeck oldu.

Matematik

Ağırlıkları birbirine eşit olan 150 bilye birkaç torbaya dağıtılıyor ve bundan sonra her torbanın üzerine bu torbadan daha hafif olan torbaların sayısı yazılıyor. Torbaların üzerine yazılmış sayıların toplamı en fazla kaç olabilir?

Matematik

Ayın Matematik Sorusu köşesinde Nisan 2019 sorusunu doğru çözenler belli oldu. Doğru çözümü gönderme zamanına göre sıralanmış ilk 10 okurumuz Bilim Genç'ten kitap hediyesi kazandı.

Matematik

Keloğlan ve birkaç cüce bir oyun oynuyorlar. İlk önce her cüce tahtaya 1, 2, ... , 2019 sayılarından birini seçip yazıyor (aynı sayı bir defadan fazla yazılamaz). Bundan sonra Keloğlan tahtadaki sayılardan istediklerini silip...

Matematik

Ayın Matematik Sorusu köşesinde Mart 2019 sorusunu doğru çözenler belli oldu. Doğru çözümü gönderme zamanına göre sıralanmış ilk 10 okurumuz Bilim Genç'ten kitap hediyesi kazandı.