Skip to content Skip to navigation

İklim Değişikliği Ağaç Eşek Arılarının Küçülmesine Yol Açıyor Olabilir

Ayşenur Okatan
20/09/2019 - 16:17

Uluslararası bir iklim değişikliği paneli raporuna göre Dünya’nın ortalama sıcaklığı son 100 yılda yaklaşık 1 derece arttı. Bu hızlı artış ise daha sık ve şiddetli kuraklıkların, fırtınaların yaşanması, deniz seviyesinin yükselmesi, buzulların erimesi, okyanus suyunun sıcaklığının artması ve mevsim zamanlarının değişmesi gibi birçok çevre sorununu beraberinde getiriyor. Küresel ısınma canlıların uyum sağladığı çevresel koşulların değişmesine neden olarak yaşam alanlarını daraltıyor hatta ölümlerine sebep olabiliyor. Örneğin mevsim zamanlarının değişmesi kuşların normalden daha erken ya da daha geç göç etmesine yol açıyor. Bu da göç eden kuşlar ile hâlihazırda o bölgede yaşayan kuşlar arasında yuva ve yiyecek rekabetine sebep olabiliyor.

Araştırmacılara göre canlıların değişen koşullara uyum sağlamak için yaşadıkları ortamı, davranış şekillerini veya fiziksel özelliklerini değiştirmesi gerekiyor.

Vücut büyüklüğü canlıların yeni yaşam koşullarına uyum sağlaması için en önemli fiziksel özelliklerden biri. Çünkü vücut büyüklüğü canlının diğer canlılarla rekabet gücünü, beslenmesini, metabolizma ve gelişme hızını, doğurganlığını ve yaşam süresini doğrudan etkileyebiliyor.

İspanya Castilla-La Mancha Üniversitesinden bir grup araştırmacı iklim değişikliğinin ağaç eşek arılarında neden olduğu fiziksel ve işlevsel etkiler üzerine çalışmalar yaptı. Araştırmacılar 1904-2013 yılları arasında İber Yarımadası’nda farklı yüksekliklerden toplanan ve Madrid Doğa Bilimleri Ulusal Müzesinde bulunan 200 ağaç eşek arısının baş genişliğini, vücut ve kanat büyüklüğünü inceledi. Uluslararası bir iklim araştırma merkezine göre İber Yarımadası’nın ortalama sıcaklığı son yüzyılda büyük bir artış göstermişti.

Araştırmada ağaç eşek arılarının baş genişliği (a) ve kanat büyüklüklerindeki (b) değişimler incelendi.

İncelemeler sonucunda ortalama sıcaklık arttıkça İber Yarımadası’ndaki ağaç eşek arılarının vücut ve kanat büyüklüklerinin azaldığı belirlendi. Bu küçülmeyi erken gelişim döneminin hızlı olmasına bağlayan araştırmacılar bu durumun da yüksek sıcaklıklarla ilişkili olduğunu düşünüyor.

Araştırmacılara göre ağaç eşek arılarının vücutlarının küçülmesi, yeni nesil arıların daha küçük avlarla beslenmesine neden oluyor. Ayrıca araştırmacılar arıların kanatlarının vücutlarına göre daha hızlı küçülmesinin yeni nesil arıların çevikliğini ve uçuş hızını azaltabileceğini söylüyor.

 

Kaynaklar:

İlgili İçerikler

Ekoloji / Çevre Bilim

İnsanların toprağı ekip biçmeyi öğrenmeleri, yerleşik hayata geçip gelişmiş uygarlıklar kurmalarına imkân sağladı. Bu devrim niteliğinde bir değişimdi. Sonraki yıllarda insanların beslenme ihtiyacını karşılamak için tarımsal verimin artırılması amacıyla farklı yöntemler geliştirildi.

Ekoloji / Çevre Bilim

Tırmanma; yürüme, koşma ve sıçrama gibi insanların hareketle ilgili en temel becerileri arasında yer alır. Aslında tırmanma becerisini hayatımızın çoğu alanında kullanırız. Örneğin evlerde ayaklı merdivenlere, parklarda demir çubuklara, bahçede ağaçlara veya spor salonlarında halatlara tırmanırız.

Ekoloji / Çevre Bilim

Bilim Genç Fotoğraflar köşesinde eylül ayında objektiflerinizi çevrenizdeki tarihî mekânlara odaklamanızı istemiştik. Bu süreçte #TarihîMekânlar etiketiyle Bilim Genç’te paylaştığınız fotoğraflar Bilim Genç ekibi tarafından değerlendirildi. 

Ekoloji / Çevre Bilim

Bir grup araştırmacının Science’ta yayımladıkları bir makaleye göre, iklim değişikliğiyle savaşmanın en iyi yolu ağaç dikmek olabilir. Çünkü ağaçlar fotosentez sırasında atmosferdeki karbondioksiti tüketirken oksijen ve besin üretiyor. 

Ekoloji / Çevre Bilim

Otuzun üzerinde mikrobiyolog yakın zamanlarda Nature Reviews Microbiology’de bir makale yayımladı. Bilim insanları, küresel iklim değişikliği ile ilgili çalışmalarda mikroorganizmaların dikkate alınmamasının büyük bir hata olduğunu söylüyor.

Ekoloji / Çevre Bilim

Denizde yüzenler için en tehlikeli doğal olgulardan biri çeken akıntı. Her yıl çok sayıda insan çeken akıntı nedeniyle hayatını kaybediyor. Ülkemizde özellikle Karadeniz kıyılarında ortaya çıkan çeken akıntı nedir, nasıl fark edilir, çeken akıntıya kapılan yüzücüler ne yapmalıdır?

Ekoloji / Çevre Bilim

Sanayi tesislerinde, taşıtlarda, ev ve iş yerlerinde enerji elde etmek için çoğunlukla kömür, doğal gaz ve petrol gibi fosil yakıtlar kullanıyoruz. Fosil yakıtların yakılması sonucu ise atmosfere sera gazları salınıyor. Atmosferdeki karbondioksit (CO2), metan (CH4), diazot monoksit (N2O) ve ozon (O3) gazları da sera etkisine önemli katkıda bulunur.

Ekoloji / Çevre Bilim

Yakın zamanlarda yapılan bir araştırma, Afrika orman filleri nedeniyle zarar gören ormanlardaki ağaçların zaman içinde gövdelerinin daha çok genişlediğini ve genel olarak kök, dal, yaprak ve tohumlarının daha çok büyüdüğünü gösteriyor. 

Ekoloji / Çevre Bilim

Havaların ısınmasıyla birlikte birçoğumuz tatil planları yapmaya başladık. Kimimiz tatil için deniz, kum ve güneşin bir arada olduğu sahil kesimlerine giderken kimimiz el değmemiş ağaçların ve yaban hayatın bir arada olduğu ormanlık alanları tercih ediyor.

Ekoloji / Çevre Bilim

Bilim Genç sesli yayınının yeni bölümünde Prof. Dr. Levent Kurnaz, gezegenlerin kendi etraflarındaki dönüş hızının gezegenin iklimini dolayısıyla yaşamı nasıl etkilediğini Merkür, Dünya ve Jüpiter örnekleri üzerinden açıklıyor.