Skip to content Skip to navigation

Okyanusun Dibindeki Gaz Baloncukları

Dr. Özlem Ekici
12/09/2014 - 10:02

Yerkabuğunun kıvrılması, kırılması, çökmesi veya geniş alanlı olarak yükselip kabarması gibi yoğun tektonik faaliyetlerin gerçekleştiği bölgelerde ya da derin ham petrol yataklarının bulunduğu alanlarda metan gazı okyanus tabanından yukarıya doğru çıkış gösterebilir. Diğer bölgelerde bu tür gaz sızıntılarına genelde rastlanmaz. Yerbilimciler Amerika’nın North Caroline ve Massachusetts eyaletleri arasındaki Atlas Okyanusu kıyı şeridinde bulunan 570 farklı yerde metan gazı sızıntısı olduğunu tespit etti. Gazın okyanus tabanından çıkış yaptığı bu gaz sütunlarının bazılarının yaşının 1000 yıldan fazla olduğu tahmin ediliyor. İşin ilginç tarafı, kıtasal kabuğun derin okyanus ile birleştiği bu kıyı şeridinde tektonik oluşumların bulunmadığı da biliniyor.

Tespit edilen yerlerden yaklaşık 40 tanesindeki gaz sızıntısının kaynağının derinlerdeki metan gazı rezervuarları olduğu belirtiliyor. Gaz, katmanlar arasındaki çatlaklardan yukarıya doğru hareket ederek okyanus tabanından suya karışıyor.

Ancak metan gazı sızıntı alanlarının çoğunun yüzeyden yaklaşık 244-610 metre derinlikte olduğu ve kaynağının deniz tabanına yakın tortularda bulunan hidratlar (su ile başka bir maddenin karışmasından meydana gelen bileşikler) ile birlikte sıkışıp kalan mikroorganizmalar olduğu bildiriliyor. Çünkü nispeten sığ bölgelerdeki hidrat bileşikleri en ufak sıcaklık değişiminden kolayca etkilendikleri için metan gazını serbest bırakıyor.

Uzmanlar tektonik olmayan bu tür bölgelerin özellikle iklim değişikliği, metan salımı ve okyanusların asitleşmesi arasındaki ilişkileri araştırmak için çok elverişli noktalar olduğunu vurguluyor.

İlgili İçerikler

Ekoloji / Çevre Bilim

Kışın yapılacak doğa etkinliklerinde yazın kullandığımız ekipmanlara bazı ilaveler yapmamız gerekir. Bunlardan en önemlileri termos, tozluk, güneş gözlüğü, eldiven ve başımızı korumak için bere veya kar maskesidir (balaklava).

Ekoloji / Çevre Bilim

Eskiden beri insanlar tarafından değerli bir mücevher olarak kullanılan doğal incilerin çoğunun kaynağı denizde yaşayan istiridyelerdir. İstiridyeler yumuşakçalar şubesinde yer alan, denizde yaşayan kabuklu canlılardır.

Ekoloji / Çevre Bilim

Havaların soğumasıyla birlikte doğa kabuğuna çekilir ve yeryüzü -özellikle de yüksek kesimler- karla kaplanır. Bu durum kışın doğayı keşfedemeyeceğimiz anlamına gelmemeli. Kış mevsiminde de doğada yapabileceğimiz farklı etkinlikler var.

Ekoloji / Çevre Bilim

İlki 2017 yılında gerçekleştirilen Antarktika yolculuğumuzun üçüncüsü 3. Ulusal Antarktika Bilim Seferi kapsamında 17 kişilik Türk araştırma ekibi Antarktika’ya doğru yola çıktı.

Ekoloji / Çevre Bilim

Uluslararası bir araştırma grubunun Proceedings of The National Academy of Sciences (USA)’da yayımladığı sonuçlar, Antarktika’daki yıllık buz kütlesi kaybının 40 yıl öncesine göre altı kat arttığını gösteriyor.

Ekoloji / Çevre Bilim

Finlandiya’da bir şirket ahşap işlenirken ortaya çıkan talaş ve yenilenebilir doğal bir yapıştırıcının birleşiminden oluşan ve biyolojik olarak çözünebilen bir malzemeden pipet üretti.

Ekoloji / Çevre Bilim

Bilim Genç Fotoğraflar köşesinde doğanın ve canlıların kışa hazırlandığı kasım ayında objektiflerinizi sonbaharın çevrenizdeki etkilerine odaklamanızı istemiştik. Bu süreçte #MevsimSonbahar etiketiyle Bilim Genç’te paylaştığınız fotoğraflar Bilim Genç ekibi tarafından değerlendirildi.

Ekoloji / Çevre Bilim

Dünya nasıl nefes alıyor hiç merak ettiniz mi? Bu soruya “Ormanlar sayesinde” şeklinde cevap vermek yanlış olmaz. Ormanlar dünyanın en önemli oksijen kaynaklarındandır.

Ekoloji / Çevre Bilim

Sonbaharın son ayındayız. Daha eğik açıyla gelen güneş ışınları etkisini kaybetmeye başladı, ağaçlar tüm yapraklarını neredeyse döktü, ekinlerin çoğu hasat edildi, evlerimizdeki kış hazırlıkları ise tamamlanmak üzere.

Ekoloji / Çevre Bilim

Bilim Genç sesli yayınının yeni bölümünde Prof. Dr. Levent Kurnaz küresel ısınmanın iklim üzerindeki etkilerinden bahsediyor.