Skip to content Skip to navigation

Satranç - Eylül 2018

Kıvanç Çefle
01/09/2018 - 06:00

Sevgili satrançseverler,

Son yazımızda aşağıdaki problemin çözümünü size bırakmıştık. Önce bu problemin çözümüyle başlayalım:

Comins Mansfield
The Morning Post, 1923

İki hamlede mat

Çözüm:

Her zaman olduğu gibi, hazır matlar olup olmadığını kontrol edelim. Gerçekten de siyahın yapabileceği bütün hamlelere karşı beyazın hazır matları var:

1…d3 2. Ve7 mat;
1…Ka2, b2, vs. 2. Ag3 mat;
1…Kg1, g3, vs. 2. A1d2 mat.

Siyah kalenin durumu gerçekten talihsiz. Hem g3 hem de d2 karelerini korumak zorunda olduğundan adeta yerine çakılmış halde. Ama aynı sıkıntının beyaz taşlar için de söz konusu olduğunu görüyoruz: Vezirin yapacağı herhangi bir hamle ya a3-f8 çaprazını ya da üçüncü yatayı terk etmesini gerektirir. Birinci durumda (örneğin 1. Vb3) siyah 1…d3! oynar çünkü 2. Ve7 artık mümkün değil. İkinci durumda ise (örneğin 1. Vb4) siyah 1…Şd3 ile karşılık verir. Beyaz kalenin “f” sütununu terk etmesi halinde siyah şah f5’e kaçar ya da yedinci yatayı bırakırsa siyah kale g7’den şah çekerek iki hamlede matı önler. Beyaz atların da görev yerlerini terk edemeyecekleri kolayca görülebilir: F3’teki at, e5 karesini korumak zorunda, diğeri (f1’deki) ise siyah kalenin hareketine göre g3 ya da d2’den şah çekeceğinden f1’i terk edemez.

O halde, anahtar hamle sonrasında hazır matların değişeceği çok açık. Yani bu bir mutate problemi (ya da "değişimli" problem). Anahtar hamleyi vermenin zamanı geldi:

1. Va6!

Varyasyonlar:

a) 1…d3 2. Ve6 mat;
b) 1…Ka2, b2, vs. 2. Vg6 mat; (2. Ag3+? Şe3!)
c) 1…Kg1, g3, vs. 2. Ve2 mat. (2. A1d2+? Şe3!)

Gördüğünüz gibi, hazır matlar tümüyle değişti. Bu da problemi çözen kişi üzerinde sürpriz bir etki uyandırıyor.

Gelelim bu ayın problemine. Aşağıdaki problemin çözümünü size bırakıyoruz.

Otto Wurzburg
Deutsche Schachblatter, 1922

İki hamlede mat

Bir sonraki ay görüşmek üzere...

 

Yazar Hakkında:
Prof. Dr. Kıvanç Çefle, İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi öğretim üyesidir. Boş zamanlarında satranç problemleri kurmaktadır. Bunlardan bazıları önemli uluslararası problem dergilerinde yayımlanmıştır.

İlgili İçerikler

Sosyal Bilimler

Prof. Dr. Fuat Sezgin Vakfı ve TÜBİTAK’ın iş birliği ile gerçekleştirilecek söyleşilerde dokuz üniversite rektörü farklı şehirlerden öğrencilerle bir araya gelerek Türk-İslam bilim tarihi ve ülkemizin bilim dünyasındaki yeri ile ilgili konuları konuşacak.

Sosyal Bilimler

Hiç kendinizi bir masal kahramanının yerine koydunuz mu? Masallar diyarında bir şehzade ya da güzeller güzeli bir padişah kızı olsanız başınıza neler gelebilir diye düşündünüz mü?

Sosyal Bilimler

Buzdolabının ya da derin dondurucunun henüz icat edilmediği zamanlarda yaşadığınızı düşünün. Yiyeceklerinizin bozulmaması için ne yapardınız?

Sosyal Bilimler

Bugün 11 Şubat Uluslararası Bilimde Kadınlar ve Kız Çocukları Günü. Bu gün ile kadınların ve her yaştaki kız çocuklarının bilim, teknoloji ve girişimcilik alanlarına katılımının ve erişiminin desteklenmesi ve teşvik edilmesi amaçlanıyor.

Sosyal Bilimler

Bugün görme engellilerin hayatını kolaylaştıran Braille alfabesi Louis Braille tarafından 1821 yılında icat edildi. Braille’in kendisi de görme engelliydi. Gelin, şimdi Braille alfabesinin keşfedilme hikâyesine birlikte bakalım.

Sosyal Bilimler

Birinci Dünya Savaşı’nın ardından film endüstrisinde değişim ve gelişim süreci olarak adlandırılan 1920’li yıllar başladı. 1940’lı yıllara kadar devam eden süreçte, hareketli görüntü olarak isimlendirilen film yapımında, yeni özel efekt tasarım teknikleri ve yapım yöntemleri ortaya çıktı.

Sosyal Bilimler

Bu yıl beşincisi düzenlenen Bilim ve Teknolojide Lider Kadınlar Zirvesi, 16 Şubat 2019 tarihinde Boğaziçi Üniversitesi Albert Long Hall Kültür Merkezi’nde gerçekleştirilecek.

Sosyal Bilimler

Bir şairin dizelerinde ne söylediğini ya da ne söylemek istediğini “anlamak” için izleyebileceğimiz yollardan biri dilbilimsel yaklaşımdır.

Sosyal Bilimler

Birçok okurumuzun sınavlarının olduğu bu ayda objektiflerinizin odağına kütüphaneleri yerleştirmenizi istiyoruz. Fotoğraflarınızı Bilim Genç’te paylaşırken açıklama bölümüne #Kütüphane etiketini eklemeyi unutmayın.

Sosyal Bilimler

Sizler için derlediğimiz, 2018 yılında bilim ve teknoloji alanında yaşanan önemli gelişmeleri üç bölüm halinde yayınlıyoruz.