Skip to content Skip to navigation

Türkiye’nin Zehirli Örümcekleri

Ayşenur Okatan
10/07/2019 - 15:56

Uğurböceği örümceği Güneydoğu, Doğu Anadolu, Akdeniz ve İç Anadolu bölgelerinde yaşar.

Dünyada bilinen örümcek türlerinin sayısı 43.000’den fazladır. Bu örümcek türlerinin birçoğu zehirli olmasına rağmen zehirleri insanı öldürücü nitelikte değildir. Fakat 30 kadar türün zehrinin insanlar için tehlikeli olabileceği düşünülüyor.

Eklembacaklılar şubesinin üyesi olan örümcekler genellikle böceklerle karıştırılır. Fakat onları böceklerden ayıran en önemli özellikleri, kafalarına bağlı sekiz bacağın olması ve kanatlarının olmamasıdır. Birçok örümcekte sekiz göz bulunur fakat bazı örümceklerde altı, dört veya iki göz bulunabilir. Mağarada yaşayan bazı örümceklerinse gözleri tümüyle körelmiştir. Gözlerin vücut üzerindeki dizilişleri örümcek türlerinin birbirinden ayrılmasında kullanılır.

Tespih böceği örümceğinin göz dizilimi.

Çoğu örümcek türü böcek ve küçük eklembacaklılarla beslenir. Avlanmak için ağ örme ve zehirleme gibi yöntemler kullanırlar. Yemek boruları dar olduğu ve besinleri parçalayacak organları bulunmadığı için vücut dışında sindirim yaparlar. Bu yüzden avlarını önce yakalar ardından zehirlerinde bulunan çeşitli enzimlerle parçalayıp emerler. Zehirlerini avlarını yakalamanın yanı sıra düşmanlarından korunmak için de kullanırlar.

Orta Amerika’da bulunan bir tür sıçrayan örümceğin akasya ağacı özüyle de beslendiği keşfedildi.

 

Türkiye’de bulunan zehirli örümcek türlerinden bazıları şunlardır:

 

Akdeniz Karadul Örümceği

Karadul örümcekleri dünyanın en zehirli örümcek türlerinden biridir. Akdeniz ülkelerinin birçoğunda yaşarlar. Türkiye’de yaşayan türünün adıysa Akdeniz karadul örümceğidir. İstanbul, Ankara, Adana, Mardin, Van ve Kars’ta kayıtlara geçmiş bir türdür.

Akdeniz karadul örümceği ağını örerken...

Siyah renklidir ve üzerinde 13 benek bulunur. Benekler genelde dişilerde kırmızı, erkeklerde beyaz renktedir. Fakat bazen sarı veya turuncu da olabilir. Steplerde, çayırlarda, kümeslerde, taş ve odun yığınlarının arasında yaşarlar. Isırıkları nefes darlığına, kas ağrılarına, kramplara ve kas spazmlarına sebep olur. Zehirleri çocuklar ve yaşlılar için ölümcül olabilir.

 

Akdeniz Münzevi Örümceği

Akdeniz münzevi örümceği Türkiye’de Muğla, Hatay, Kahramanmaraş ve Mardin’de kaydedilmiştir. Vücut renkleri genelde soluk veya parlak turuncu kahverengi tonlarında olur. Kulübelerde, mahzenlerde ve atölyelerde yaşarlar. Isırıkları sonucu ciltte açık yaralar meydana gelir.

Akdeniz münzevi örümceği başka bir örümceği avlarken...

 

Sarı Kese Örümceği

Kese örümceği olarak da bilinen bu tür Türkiye’de Marmara, İç Anadolu ve Karadeniz bölgelerinde görülür. Vücutları sarımsı veya kırmızımsı turuncu renklerdedir. Daha çok tarla ve bahçelerde yaprakların arasında, mahzenlerde, atölyelerde, evlerin içinde ve çevresinde bulunurlar.

Örümcekler her ne kadar küçük canlılar olsa da doğaya birçok fayda sağlarlar. Örneğin ekinlere, sebzelere ve meyve ağaçlarına saldıran zararlı böcekleri tüketerek tarımda kullanılan böcek ilacı miktarını azaltırlar. Bu yüzden örümcekler potansiyel biyolojik kontrol etmeni olarak görülüyor.

 

Kaynaklar:

İlgili İçerikler

Biyoloji

Bilim insanları, kuşların gagalarındaki bazı hücrelerin pusula işlevi gördüğünü ve bu durumun kuşların uzun ve karmaşık rotalarda yaptıkları yolculuklarda yön bulmalarına yardımcı olduğunu düşünüyordu. Fakat yakın zamanda yapılan bir araştırma, kuşların yönlerini kolaylıkla bulabilmesini sağlayan şeyin gözlerinde bulunan bir protein olduğunu gösterdi.

Biyoloji

ABD’deki Utah Sağlık Üniversitesinde çalışan bir grup araştırmacının yaptığı çalışmalar, Clostridia (20-30 ayrı bakteriyi içine alan bir sınıf) ba

Biyoloji

Dünyanın birçok yerinde bulunan kırlangıçkuyruklar yaklaşık 560 türe sahip bir kelebek ailesidir. İsimlerini, bazı türlerin kanatlarının altındaki kuyruğa benzer uzantılardan alırlar. Çoğunlukla tropik bölgelerde yaşarlar.

Biyoloji

Nanomalzemelere dayalı elektrokimyasal biyosensörler ve aptasensör teknolojilerinin geliştirilmesine yönelik çalışmaları nedeniyle 2015 yılında TÜBİTAK Bilim Ödülü’ne layık görülen Prof. Dr. K. Arzum Erdem Gürsan ile bir söyleşi gerçekleştirdik.

Biyoloji

Semenderlerin bacakları koptuğunda yeniden gelişir. Kertenkeleler düşmanlarını yanıltmak için kuyruklarını bırakır, daha sonra yeniden büyütür. Planarya solucanları, denizanaları ve denizşakayıkları ise bütün vücutlarını yeniden büyütebilir. 

Biyoloji

İnsan Genom Projesi ile insanların gen haritasının çıkarılması pek çok gelişmeye kapı araladı. Bunlardan biri de genetik testler. Genetik testler kan, tükürük gibi vücut sıvılarındaki hücrelerden elde edilen DNA’nın incelenmesine dayanıyor.

Biyoloji

İnsan genomunun sadece %2’lik kısmı protein kodlar. Kodlamayan DNA ise geriye kalan %98’lik kısmı ifade etmek için kullanılan terimdir. Bir grup araştırmacının yaptığı çalışmalar, kodlamayan DNA’daki mutasyonların otizme yol açabileceğini gösteriyor.

Biyoloji

Bilkent Üniversitesi Malzeme Bilimi ve Nanoteknoloji Araştırma Enstitüsü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Urartu Özgür Şafak Şeker ile sentetik biyoloji ve genetiği değiştirilmiş biyosistemlerin oluşturulması amacıyla sürdürdüğü çalışmaları üzerine videolu bir söyleşi gerçekleştirdik.

Biyoloji

Yapılan farklı araştırmalar karıncaların kendi vücut ağırlıklarının 10-50 kat fazlasını taşıyabildiklerini gösteriyor. Peki, karıncalar nasıl bu kadar kuvvetli olabiliyor?

Biyoloji

Yenilenebilir enerji kaynaklarının tercih edildiği, su ve enerjinin verimli kullanıldığı, hava kalitesinin artırıldığı, geri dönüştürülebilen malzemelerden yapılan yeşil binalar içinde yaşayanların verimliliğini artıracak şekilde tasarlanıyor.